Архангельск өлкәсе

Wikipedia — ирекле энциклопедия проектыннан
Моңа күчү: навигация, эзләү
Архангельск өлкәсе
Архангельская область
Байрак Илтамга
байрагы гербы
урнашуы
Башкала Архангельск
Губернатор Игорь Орлов
Акча RUB
Пәрәвәз домены юк
Телефон коды +7

Арха́нгельск өлкәсеРусиянең төньяк Аурупа өлешендә урнашкан өлкә. Өлкә составына Ненец автономияле округы керә.

Өлкә үзәге – Архангельск каласы.

География[үзгәртү]

Чиктәшлек[үзгәртү]

Як Русия субъекты
Көнбатыш Карелия
Көньяк-көнбатыш Вологда өлкәсе, Киров өлкәсе
Көньяк-көнчыгыш Коми Республикасы
Төньяк-көнчыгыш Төмән өлкәсе (Ямал-Ненец автономияле округы)

Архангельск өлкәсе Көнбатыш Аурупа тигезлегенең төньягында урнаша. Ак, Баренц һәм Кара дингезләре белән юыла.

Архангельск өлкәсе территориясен Русия, Аурупа һәм Ауразияның кырый төньяк ноктасы — Флигели борыны һәм Аурупаның кырый көнчыгыш ноктасы — Флиссингский борыны урнаша. Өлкәнең мәйданы — 589 913 км²; мәйдан буенча бу иң зур Аурупа өлешендәге Русия субъекты һәм Аурупада иң зур провинция.

Архипелаглар һәм утраулар[үзгәртү]

Климат[үзгәртү]

Климат — уртача континенталь, төньяк-көнбатышта — диңгез климаты, төньяк-көнчыгышта — субарктик климаты, Яңа Җирдә — арктик климаты. Гыйнварның урта температурасы — -12...-18 °C, июльнең урта температурасы — +8…+17 °C. Уртача еллык явым-төшем күләме — 300-550 мм.

Торак пункт Абсолют минимумы, °C Иң салкын айның температаурасы, °C Иң салкыны өч айның температаурасы, °C Еллык уртача температурасы, °C Иң җылы айның температурасы, °C Иң җылы өч айның температурасы, °C Абсолют максимумы, °C Уртача еллык явым-төшем күләме, мм
Архангельск −45,2 −12,8 −11,3 1,3 16,3 14,1 34,4 607
Канин Нос −32,8 −9,0 −8,1 −0,5 9,0 7,9 30,0 436
Койнас −52,2 −16,3 −14,5 −0,3 16,3 13,8 36,0 581
Котлас −47,1 −13,0 −11,6 2,0 17,6 15,5 35,5 576
Малые Кармакулы −39,0 −14,6 −13,2 −4,5 7,1 5,9 28,3 333
Нарьян-Мар −47,6 −17,0 −15,9 −3,0 13,5 10,9 33,9 504
Онега −42,5 −11,4 −10,1 2,2 16,9 14,8 35,8 617

Гидрография[үзгәртү]

Төп елгалар — Төньяк Двина, Онега, Мезень, Печора. Өлкәдә ~2 500 күл бар; иң зур күлләре — Лача, Кенозеро, Кожозеро.

Үсемлекләр һәм хайваннар дөньясы[үзгәртү]

Архангельск өлкәсе күбесенчә тайга һәм тундра зонасына керә; Франц-Иосиф Җире, Яңа Җир һәм Виктория утравы арктик чүлләре зонасына керә.


Административ бүленеш[үзгәртү]

Шәһәр округлары[үзгәртү]

Шәһәр округы Халык (2006) Мәркәзе
Архангельск 355 813 Архангельск
Коряжма 42 831 Коряжма
Котлас 72 694 Котлас
Мирный 36 935 Мирный
Новая Земля 2 724 Белушья Губа
Новодвинск 42 537 Новодвинск
Няндома 22 124 Няндома
Северодвинск 197 135 Северодвинск

Муниципаль районнары[үзгәртү]

Муниципаль берәмлек Халык (2011)[1] Административ үзәк Райцентрның халык саны (2011)
1 Вельск муниципаль районы 54 611 Вельск шәһәре 23 820
2 Верхнетоемск муниципаль районы 16 955 Верхняя Тойма 3940 (2002)
3 Вилегодск муниципаль районы 11 095 Ильинско-Подомское 2973 (2002)
5692

Зур шәһәрләр[үзгәртү]

Архангельск агломирациясенең торучылар саны - 660 мең кеше.

3 мең кешедән артык булган тору урыннары
2010 елның 1 январе торышы буенча[2]
Архангельск 342,8 Североонежск 5,2
Северодвинск 188,7 Красноборск 4,7
Котлас 58,2 Лешуконское 4,7
Коряжма Green Arrow Up Darker.svg42,9 Урдома 4,5
Новодвинск 41,6 Карпогоры 4,3
Мирный 27,4 Холмогоры 4,3
Вельск 26,2 Яренск 3,8
Онега 22,0 Мезень 3,7
Няндома 21,7 Верхняя Тойма 3,7
Вычегодский 12,9 Кизема 3,5
Коноша 11,8 Пинега 3,5
Каргополь 10,8 Шипицыно 3,4
Плесецк 9,7 Ерцево 3,4
Октябрьский 9,4 Обозерский 3,3
Савинский 7,6 Уемский 3,3
Березник 6,4 Катунино 3,2
Кулой 6,2 Приводино 3,1
Шенкурск 5,7 Талажский Авиагородок 3,0

Өлкәдә туганнар[үзгәртү]

Искәрмәләр[үзгәртү]

Сылтамалар[үзгәртү]