Арча районы

Bu mäqäläneñ Latin älifbasındağı igezäge bar.

Арча районы

Өлкә	Татарстан
Нигезләнгән	1930 ел
Башкала	Арча
Зур шәһәрләр	Арча
Муниципаль район башлыгы	Алмас Әмин улы Назиров
Башкарма коммитет җитәкчесе	Илшат Әхәт улы Галимуллин
Телләр	татар, рус
Халык саны	51223 кеше (2010)
Тыгызлык	27,78
Мәйдан	1843,6
UTC	MSK+0
Сайт	http://arsk.tatar.ru/

Арча районының байрагы

Арча районы (рус. Арский район) — Татарстан Республикасының төньягында урнашкан муниципаль район, төньякта Мари Ил белән чиктәш. Район үзәге — Арча.

Тарих

1930 елның 10 августында барлыкка килә. 1963 елда Арча районына Татар АССРның Тукай районы кертелә. 1990 елда районнан Татарстанның Әтнә районы аерып чыгарыла.

Халык

Халык саны: 51,6 мең кеше (шул исәптән ирләр — 23,9, хатыннар — 27,7).

Халыкның 92,7 % — татарлар, 6,3 % — руслар, 0,5 % — марилар.

Рельеф

Мәйданы — 1843,6 км².

Районның рельефы — Казансу һәм кушылдыклары, Ашыт, Шушма елгалары белән телгәләнгән калкулыклы үзәнлек (биеклек 170–266 м).

Икътисад

Авыл хуҗалыгы зур үсеш алган. Авыл хуҗалыгының нигезен ит-сөт һәм бөртеклеләр (уҗым арышы, бодай, сабан ашлыгы, кузаклылар) юнәлеше тәшкил итә. Эре балык хуҗалыгы бар.

Күренекле кешеләр

Арча төбәге әдәбият тәнкыйтьчеләренә һәм шагыйрьләргә бай.

• Мостафа Ногман улы Ногманов (1912—1976) Кызылъярда - шагыйрь,
• Мәрзия Низам кызы Фәйзуллина (1930) Шушмабашта - шагыйрь,
• Фәрваз Мөхәммәтулла улы Миңнуллин (1934—1994) Ишнаратта туып үскәннәр - тәнкыйтьче.
• Габделгазиз Габдерахман улы Монасыйпов (1888-1922) – шагыйрь, драматург, прозаик, журналист, сәясәтче, татар милли азатлык хәрәкәтенең күренекле вәкиле (Яңа Тазлар).

Сылтамалар

• Татарстан Республикасының Арча районы авыл хуҗалыгы һәм азык-төлек идарәсе
• Арча районы мәчетләре
• Арча төбәгенең эпиграфик истәлекләре
• 2010 елның 16 маендагы 18-ТРЗ № Татарстан Республикасы Законы