Омск

Wikipedia — ирекле энциклопедия проектыннан
Моңа күчү: навигация, эзләү
Омск
Байрак Герб
Байрак Герб
Ил Русия
Өлкә Омск өлкәсе
Координаталар 54°58′″ т. к. 73°23'" кч. о. (G) (Я)
Эчке бүленеш округ
Мэр Виктор Шрейдер
Нигезләнде 1716
Мәйдан 572,9 км²
Халык саны Green Arrow Up Darker.svg 1 134 000 кеше (2010)
Халык тыгызлыгы 1968 кеше/км²
Этнохороним омсклы
UTC UTC+6
Телефон коды +7 3812
Почта индексы 644xxx
Рәсми сайт http://www.admomsk.ru/ (рус.)
Бүләкләр Хезмәт Кызыл Байрак ордены
Омск (Россия)
Red pog.png
Омск (Омск өлкәсе )
Red pog.png

Омск (бараба тат. Тын) — Русиядә эре шәһәр, Омск өлкәсенең үзәге. Эре сәнәгатьле үзәк. Себер тимер юлында зур төен.

Халык исәбе 1 127 мең кеше (2009). Руслар (86 %), украиннар (2,8 %), казакълар (2,8 %), татарлар (1,9 %), алманнар (1,8 %) һ.б.

География[үзгәртү]

Омск Иртешка Омь елгасы койган урында, Көнбатыш Себер тигезлегенең көньяк өлешендә, Мәскәүдән 2555 километр көнчыгышрак урнашкан.

Омскидан эре шәһәрләр кадәр ераклыгы (автоюллар буенча)
Тубыл ~ 679 км
Төмән ~ 629 км
Түбән Варта ~ 1483 км
Курган ~ 543 км
Казакстан байрагы Петропавловск ~ 256 км
Җилләр розасы
Новосибирск ~ 663 км
Кемерово ~ 937 км
Казакстан байрагы Костанай ~ 706 км Казакстан байрагы Караганда ~ 863 км Казакстан байрагы Павлодар ~ 412 км

Климат[үзгәртү]

Омски климаты континенталь, елда айларның иң салкыны — гыйнвар (уртача −16,9 °C), иң җылысы — июль (уртача 19,6 °C). Елның урта җил тизлеге — 2,8 м/с, һава дымлылыгы — 71%.

Бөтен метеокүзәтчелек тарихы буенча иң югары температура 1940 елның 18 июлендә тәшкил ителгән — 40,4 °C, иң түбән 1931 елның 3 февралендә — −45,5 °C.

Омск климаты
Күрсәткеч Гый Фев Мар Апр Май Июн Июл Авг Сен Окт Ноя Дек Ел
Абсолют максимум, °C 4,2 3,6 14,1 31,3 35,5 40,1 40,4 38,0 32,9 27,4 16,1 4,5 40,4
Уртача максимум, °C −12 −10,3 −2,5 9,0 19,0 23,9 25,3 22,7 15,9 8,1 −3,7 −9,8 7,1
Уртача температура, °C −16,3 −15 −7,3 3,7 12,5 18,0 19,6 16,9 10,4 3,5 −7,3 −13,8 2,1
Уртача минимум, °C −20,5 −19,4 −12 −1 6,3 12,0 14,1 11,6 5,7 −0,3 −10,5 −17,9 −2,7
Абсолют минимум, °C −45,1 −45,5 −41,1 −26,4 −12,9 −3,1 2,1 −1,7 −7,6 −28,1 −41,2 −44,7 −45,5
Явым-төшем нормасы, мм 23 18 17 21 35 51 66 54 37 30 34 29 415
Чыганак: Погода и климат

Тарих[үзгәртү]

1716 елда чик буе ныгытмасы буларак нигезләнгән.

1782 елданшәһәр. 1782—1796 елларда Тубыл наместниклыгының, 1804—22, 1839—68 елларда — Тубыл губернасының өяз үзәге. 1822—1839 елларда — Омск өлкәсе, 1839 елдан 1918 елга кадәр — Акмола өлкәсе үзәге.

Русия ватандашлар сугышы вакытында — адмирал Колчак хөкүмәтенең башкаласы (1918—1920).

1925 елдан Себер краеның (соңрак — Көнбатыш Себер краеның) район һәм округ үзәге, 1934 елданОмск өлкәсе үзәге. Шул ук елларда шәһәр составына Ленинск-Омский (1922 елдан шәһәр, 1930 елда кертелгән) һәм Новоомск (1924 елдан шәһәр, 1931 елда кертелгән) шәһәрләре кертеләләр.

Халык[үзгәртү]

1840[1] 1856[2] 1897[3] 1914[2] 1926[2] 1931[2] 1939[2] 1959[4] 1970[5] 1979[6] 1989[7] 2002[8] 2010[9]
11 116 ~16 400 37 396 ~134 800 ~111 200 ~162 200 ~288 900 581 108 821 151 1 014 246 1 148 418 1 134 016 1 154 116

Милли состав[үзгәртү]

Милләт 2002[10] 2010[11]
руслар 87,6% 88,8%
казакълар 2,8% 3,4%
украиннар 2,8% 2,0%
татарлар 1,9% 1,9%
алманнар 1,8% 1,3%

Административ бүленеш[үзгәртү]

Admin Omsk 1.PNG

Омск 5 административ округына бүленә:

  1. Совет административ округы
  2. Үзәк административ округы
  3. Октябрь административ округы
  4. Ленин административ округы
  5. Киров административ округы

Искәрмәләр[үзгәртү]