Хәлил Сәлимов

Wikipedia — ирекле энциклопедия проектыннан ([http://tt.wikipedia.org.ttcysuttlart1999.aylandirow.tmf.org.ru/wiki/Хәлил Сәлимов latin yazuında])
Навигациягә күчү Эзләүгә күчү
Хәлил Сәлимов
HalilSalimov.jpg
Туган телдә исем Хәлил Хәлим улы Сәлимов
Туган 30 сентябрь 1947(1947-09-30)
ТАССР Апас районы Дәвеш авылы
Үлгән 13 июнь 2006(2006-06-13) (58 яшь)
Алабуга
Милләт татар
Ватандашлыгы ССРБFlag of the Soviet Union.svg ССРБ
РусияFlag of Russia.svg Русия
Әлма-матер Казан (Идел буе) федераль университеты
Һөнәре телче-галим, мөгаллим
Җефет Дания Сәлимова, телче-галим
Балалар уллары

Хәлил Сәлимов (Хәлил Хәлим улы Сәлимов) – телче-галим, Алабуга (хәзерге Казан (Идел буе) федераль университетының Алабуга институты) һәм Яр Чаллы дәүләт педагогия институтлары профессоры (2000), филология фәннәре докторы (1999), үзешчән композитор, Татарстанның атказанган мәдәният хезмәткәре.

Тәрҗемәи хәле[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Х.Х. Сәлимов

1947 елның 29 сентябрендә ТАССР Апас районы Дәвеш авылында туган. Апас урта мәктәбен алтын медальгә, «филолог, татар теле һәм әдәбияты укытучысы» белгечлеге буенча Казан дәүләт университетын (1971) кызыл дипломга тәмамлаган. Казан дәүләт университетының татар хорында катнаша[1]. Казан дәүләт университетында «Татар теле сузыкларын спектраль анализлау» темасына (фәнни җитәкчесе проф. Д.Г. Тумашева) кандидатлык (1975), «Татар теленең просодик системасы»[2] темасына докторлык (1999) диссертацияләре яклаган.

Хезмәт юлы[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Фәнни юнәлешләре[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

  • Татар теленең фонетикасы һәм просодикасы
  • Контрастив тел гыйлеме
  • Татар орфоэпиясе

Фәнни-педагогик эшчәнлеге[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

«Гомуми тел гыйлеме», «Татар тел гыйлеменә кереш», «Хәзерге татар әдәби теле», «Укытучының сөйләм мәдәнияте» курсларын укыта. Алабуга дәүләт педагогия институтының халык театры белән җитәкчелек итә. 30 дан артык җыр язган.

Хезмәтләре[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

  • Татар теленең академик грамматикасы. I-II том (автордаш). Казан, 1993, 1995; М, 1998.
  • Татар теленең орфоэпия сүзлеге. Яр Чаллы, 1995.
  • Латин графикасы нигезендә татар теле орфографиясе. Казан, 2000.
  • Тел гыйлеменә кереш (Ф.С. Сафиуллина, Д.Ә. Сәлимова белән берлектә). Казан, 2000.
  • Лингвистика терминнары сүзлеге. Алабуга, 2001.
  • Татар һәм урыс телләренең чагыштырма фонетикасы (Д.Ә. Сәлимова белән берлектә). Алабуга, 2007.

Бүләкләре, мактаулы исемнәре[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

  • Татарстанның атказанган мәдәният хезмәткәре.
  • II, III, IV Бөтенсоюз халык иҗаты фестивальләре лауреаты.

Чыганаклар[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Сылтамалар[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Искәрмәләр[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]